wtorek, 9 czerwca 2020

Superbohaterowie

Który superbohater jest najlepszy? Naukowcy odpowiadają - naEKRANIE.pl


Kim jest superbohater i czym się charakteryzuje? Pewnie kojarzysz go z dzielnymi postaciami z bajek animowanych, wyposażonymi w nadprzyrodzone zdolności. Jednak czy tylko one zasługują na miano superbohaterów? Może spotykasz takie osoby także w codziennym życiu?
Postacie superbohaterów spotykamy w literaturze, filmie i życiu codziennym.
W mitologii Greków i Rzymian byli to herosi, czyli półbogowie obdarzeni nadludzkimi przymiotami. W średniowieczu zastąpili ich dzielni rycerze i władcy, a współcześnie żołnierze, tajni agenci, wreszcie bohaterowie filmów i komiksów. Współcześni superbohaterowie, w przeciwieństwie do swoich poprzedników, nie zawsze posiadają nadludzkie zdolności, prowadzą zwyczajne życie i nie dążą do zaszczytów. Liczy się dla nich sprawiedliwość, dobro, odwaga. Superbohaterów możemy spotkać w życiu codziennym, to: żołnierze, wolontariusze, lekarze, strażacy, a także zwykli ludzie, którzy, czasami z narażeniem życia, pomagają innym.
Słowniczek
Achilles
w mitologii greckiej główna postać Iliady Homera, syn śmiertelnika Peleusa i bogini Tetydy; najdzielniejszy z Greków walczących pod Troją, zabójca Hektora; jako niemowlę został obmyty przez Tetydę w wodach Styksu, co uczyniło go odpornym na ciosy; przez nieuwagę matki wrażliwa pozostała jednak pięta (tzw. pięta Achillesa); zginął trafiony w nią strzałą Parysa
Batman
superbohater nieposiadający nadludzkich zdolności, wykorzystujący w walce z przestępczością zdolności detektywistyczne, ponadprzeciętną sprawność fizyczną i wymyślne akcesoria
Hektor
w mitologii greckiej syn Priama i Hekuby, najdzielniejszy bohater trojański; który jako waleczny syn króla Troi był odpowiedzialny za obronę miasta; zabił Patroklosa, czym ściągnął na siebie zemstę Achillesa i zginął z jego ręki
heros
(łac. heros ← gr. ρως) 1. w mitologii greckiej: potomek bogów z ich związków ze śmiertelnikami; półbóg; 2. pot. człowiek odważny, dokonujący niezwykłych czynów
Irena Sendlerowa
polska działaczka społeczna i charytatywna, w czasie II wojny światowej była członkinią Rady Pomocy Żydom („Żegoty”); współtworzyła sieć ludzi i organizacji, która podjęła próbę uratowania ok. 2500 żydowskich dzieci (nie wszystkie przeżyły wojnę); w październiku 1943r. została aresztowana przez Gestapo, jednak „Żegocie” udało się ją uwolnić; w czasie powstania warszawskiego była sanitariuszką w jednym z powstańczych punktów sanitarnych na Mokotowie
Janina Ochojska
absolwentka astronomii, polska działaczka humanitarna, założycielka Polskiej Akcji Humanitarnej, której celem jest niesienie pomocy w rejony dotknięte klęskami żywiołowymi i konfliktami zbrojnymi, od dziecka zmaga się z chorobą Heinego‑Medina
Janosik
zbójnik tatrzański; działał na Słowacji , pojmany i stracony; z biegiem czasu jako obrońca biednych stał się bohaterem; przedstawiany w podaniach i pieśniach ludowych na Słowacji i Podhalu w Polsce; poświęcili mu swoje utwory poeci, malarze, muzycy
Józef Szczepański
polski poeta, powstaniec warszawski, żołnierz batalionu Parasol Armii Krajowej, uczestniczył w wielu akcjach bojowych, w tym czasie tworzył też poezję, będącą zapisem walk powstańczych, zmarł 10 września 1944 r. w wyniku doznanych obrażeń
Polska Akcja Humanitarna
organizacja pozarządowa utworzona w 1992 r. przez Janinę Ochojską; jej celem jest udzielanie pomocy humanitarnej osobom dotkniętym skutkami klęsk żywiołowych i konfliktów zbrojnych; specjalizuje się w zapewnianiu dostępu do wody, żywności, niezbędnych przedmiotów codziennego użytku, pomocy medycznej i odpowiednich warunków sanitarnych oraz edukacji z zakresu prawidłowej higieny; buduje, naprawia i utrzymuje infrastrukturę wodną; skupia się na niesieniu pomocy przede wszystkim: kobietom, dzieciom, uchodźcom
Robin Hood
angielski, legendarny bohater ludowy, według ballad i poematów z XIV–XVI w. dowodził grupą dzielnych zabijaków, kryjących się w lasach w hrabstwie Yorkshire i Nottinghamshire, z którymi napadał na zamki i klasztory, walcząc w obronie biednych i uciskanych; nie potwierdzono istnienia historycznego pierwowzoru tej postaci, przypuszczalnie od XII w. określano tym imieniem przywódców rozbójników leśnych
rycerstwo
1. warstwa społeczna w średniowieczu, będąca elitą społeczeństwa feudalnego i stanowiąca jego siłę zbrojną; 2. rycerze zgromadzonych pod czyjąś komendą, na placu boju itp.
rycerz
(niem. Ritter) 1.w średniowieczu: członekstanu rycerskiego, którego obowiązkiem była służba wojskowa; później: żołnierz pochodzący ze stanu szlacheckiego; 2. (pot.) o mężczyźnie pełnym galanterii w stosunku do kobiet
Spider‑Man
superbohater obdarzony wskutek ugryzienia przez radioaktywnego pająka takimi mocami jak wielka siła, zwinność, szybkość, umiejętność chodzenia po ścianach oraz pajęczy zmysł ostrzegający przed niebezpieczeństwem; posiada też na przegubach rąk urządzenia do wystrzeliwania substancji przypominającej pajęczą sieć
superbohater
bohater komiksu, filmu animowanego, fabularnego walczący ze złem (np. z przestępczością, w obronie środowiska naturalnego), mający ponadprzeciętne, często nadludzkie, zdolności (np. umiejętność latania, wielką siłę, zdolność czytania w myślach), zwykle ubrany w charakterystyczny kostium, często stosujący pomocne w walce akcesoria
Superman
1. kosmita z planety Krypton przybyły na Ziemię jako niemowlę; jeden z najsilniejszych superbohaterów, potrafiący latać, bardzo odporny fizycznie, niezwykle szybki, posiadający umiejętność widzenia przez przedmioty, czerpiący energię z promieni słonecznych, wrażliwy na działanie kryptonitu, radioaktywnego minerału z jego planety; 2. pot. mężczyzna odznaczający się niezwykłymi cechami fizycznymi i umysłowymi, odnoszący sukcesy i mający powodzeniu u kobiet; supermen, supermężczyzna
Zawisza Czarny z Garbowa
sławny rycerz, uczestnik wielu wojen, związany z dworem Zygmunta Luksemburskiego, niepokonany na turniejach, symbol prawości i cnót rycerskich; odznaczył się w bitwie pod Grunwaldem (1410); zginął w niewoli tureckiej po wyprawie Zygmunta Luksemburskiego przeciw Turkom

źródło: epodreczniki.pl

poniedziałek, 8 czerwca 2020

Jak być fair w internecie

Netykieta poczty elektronicznej - definicja, zasady
Wolność słowa to prawo do mówienia tego, co się myśli. Inne osoby powinny szanować to, co mówisz, a ty — wypowiedzi innych osób. Nawet jeśli się z nimi nie zgadzasz. Wprawdzie w sieci można powiedzieć prawie wszystko, jednak niektórych rzeczy lepiej nie mówić.


Netykieta to zbiór zasad właściwego zachowania w sieci. Wiele z jej wskazań dotyczy szacunku dla innych osób, tolerancji i otwartości. Szanowanie innych to również kulturalne wypowiadanie się. Dlatego pamiętaj, aby:
  • nie stosować zbyt wielu wielkich liter. Tekst zapisany wielkimi literami rozumie się jako „wykrzyczany”;
  • pisać poprawnie, stosować właściwe znaki interpunkcyjne;
  • unikać nadmiaru emotikonek.
Jeśli chcesz właściwie zachowywać się w Internecie, szanuj prawo autorskie. Do plagiatu dochodzi, gdy ktoś przytacza inny tekst bez zaznaczenia, że nie jest jego autorem. Niektórzy kopiują cały tekst i podpisują się pod nim, tak jakby sami go stworzyli. To jest niezgodne z prawem!

piątek, 5 czerwca 2020

Gimnastyka dla mózgu !!!


Mózg to najwspanialszy i najpotężniejszy komputer. Posiadamy go na wyłączność i to od urodzenia. To on sprawia, że jesteśmy wyjątkowi. Jest niewiele większy od grejpfruta. Waży ok. 1500 gramów. Tylko tyle, czy aż tyle? Dzięki połączeniom pomiędzy komórkami nerwowymi-synapsom-możemy się uczyć. I to właśnie stanowi o jego potędze! Dbamy o ciało, szlifując formę i rzeźbiąc figurę na siłowni, często zapominając o gimnastykowaniu ... umysłu?!?! A można to robić nie wychodząc z domu!? Zacznijmy od drobnych i prostych ćwiczeń. Z pełnym przekonaniem i ... zawodowego punktu widzenia polecam CZYTANIE jako pierwsze ćwiczenie.
"Książka to lekarstwo dla umysłu" to hasło, które już w starożytności w bibliotece aleksandryjskiej witało czytelników, zachęcając do czytania jednocześnie. Czytając, ćwiczymy nie tylko technikę czytania, ale i wiele innych umiejętności! Np. zdolność do empatii i intuicji (dzięki śledzeniu i przeżywaniu perypetii bohaterów powieści). Czytane historie pobudzają także do przetwarzania ich w umyśle. Przeczytane teksty "żyją" w nas przez jakiś czas, stymulując mózg do kreowania rzeczywistości - "kto czyta, żyje podwójnie" (U.Eco), a nawet "kto czyta-żyje wielokrotnie" (J.Czechowicz). 
Na bazie tekstów i czytania można przeprowadzić wiele ćwiczeń rozwijających nasze zdolności intelektualne, usprawniające pamięć, zwiększające zdolność do skupienia się i precyzji. Czytanie niweluje stres, wprowadzając nas w świat fikcji i fantazji. To tylko niektóre z zalet czytania, które powinny zachęcić nas do jego ćwiczenia. 
Proponujemy kilka zabaw opartych na lekturach szkolnych. Tak dla rozgrzewki.

ŁAMIGŁÓWKA LEKTUROWA
Rozwiązaniem jest tytuł książki kojarzący się z czterema wymienionymi hasłami:
1.    mur – spór – komedia – 
2.  rusyfikacja – szkoła – Marcin Borowicz –  
3.  Poznań – pamiętnik – nauczyciel -  
4.  róża – Pilot – książę – 
5.  śmierć – córka – poezja – 
6.  siostra – tragedia – maliny – 
7.  rycerz – średniowiecze – epos – 
8.  tragedia – władza – konflikt pokoleń – 
9.  bogowie – mity – Olimp – 
10. Paryż – komedia – sknerstwo – 
11.  średniowiecze – historia – rycerze – 
12.  romantyzm – duchy – dramat – 
13. Warszawa – harcerze – wojna – 
14. nowela – nauczycielka – praca u podstaw – 
15.  śmierć – nieuleczalna choroba – szpital -
16.  tragedia – miłość – Werona – 
17. czarodziej – wędrówka – przygoda - 
     
   Zapraszamy do czytania i wspólnej zabawy!

czwartek, 4 czerwca 2020

Bajkowe zagadki dla klas młodszych

czerwony-kapturek - Biblioteka pod Atlantami w WałbrzychuW dniu dzisiejszym proponujemy wam kilka zagadek.
Jeżeli odgadliście tytuły bajek, sprawdźcie czy Wasi rodzice też je znają. Możecie przeczytać im rymowanki i porównajcie wasze odpowiedzi.


Powodzenia!






1. O Babie – Jadze nie wiedzieli i domek z piernika jeść chcieli.

2. Ta dziewczynka mała, do chorej babci zmierzała.
Niosła smakołyków kilka i spotkała w lesie wilka.

3. Na bal w pałacu wróżka ją wyprawiła.
Schodząc szybko po schodach, bucik zgubiła.

4. W jakiej bajce trzy życzenia dolę ludzi miały zmieniać?
Jest tam rybak, stara chatka…
Wiesz już, o czym ta zagadka?

5. Nos mu urósł bez miary, gdy kłamliwe miał zamiary.
Czy znacie chłopca z drewna?
Był taki – to rzecz pewna.

6. Każda królewna, a tym bardziej ona, winna uważać na wrzeciona.

7. Tylko cal wysokości miała ta dzieweczka, która na świat przyszła w środku kwiateczka.

8. U krasnoludków mieszkała, gdy jej zła macocha jabłko dała.

środa, 3 czerwca 2020

Rozumiemy i opisujemy uczucia i emocje

Emocje: czym są i jak na nas wpływają? Rodzaje emocji ...


Sytuacje i doświadczenia, z jakimi mierzymy się każdego dnia, wywołują w nas różne emocje zarówno pozytywne, jak i negatywne. Ważne jest, by rozpoznawać je w sobie i odpowiednio na nie reagować. Warto także uczyć się dostrzegać uczucia innych osób oraz dzielić je z nimi - tę zdolność współodczuwania nazywa się empatią. Gdy jej brakuje, rodzą się negatywne emocje i dochodzi do nieporozumień.
Nasze zachowanie i relacje z otoczeniem regulują normy społeczne i moralne. Nie zawsze jednak udaje nam się postępować zgodnie z nimi. Przykładem są sytuacje konfliktowe, w których uczestnicy sporu tracą panowanie nad emocjami (puszczają im nerwy) i doprowadzają do ostrej wymiany zdań. Sposobem na złagodzenie (zażegnanie) konfliktu jest zajęcie empatycznej postawy, polegającej na rozpoznaniu i współodczuwaniu emocji innych osób oraz umiejętności spojrzenia na rzeczywistość z ich perspektywy (wejścia w czyjeś buty lub w czyjąś skórę).
Słowniczek
dojść do konsensusu
związek frazeologiczny; osiągnąć porozumienie
empatia
(gr. empatheia) współodczuwanie; umiejętność wczucia się w stan emocjonalny drugiej osoby, przyjęcie jej perspektywy spojrzenia na rzeczywistość
eskalacja
stopniowanie, zwiększanie, wzmaganie się czegoś
eskalacja konfliktu
potęgowanie, zaostrzanie się konfliktu
jabłko niezgody
związek frazeologiczny; przyczyna konfliktu
komuś puściły nerwy
związek frazeologiczny; silnie się zdenerwować; stracić panowanie nad emocjami
konflikt
(łac. conflictus - zderzenie) 1. brak porozumienia między stronami; 2. działania zbrojne wynikające z utrzymującego się nieporozumienia między stronami; 3. niedająca się zatrzeć różnica między wartościami, postawami, światopoglądem itp.
konsensus
(łac. consensus - zgoda) 1. porozumienie osiągnięte na drodze dyskusji i kompromisu; 2. zgodne stanowisko w określonej sprawie
kość niezgody
związek frazeologiczny; przyczyna konfliktu
poddać kogoś ostracyzmowi
związek frazeologiczny; wykluczyć kogoś z określonej grupy, środowiska
profiler
( fr. profil – wizerunek) osoba tworząca portrety psychologiczne; jego wiedza psychologiczna i umiejętności często są wykorzystywane przy tropieniu seryjnych zabójców
trzymać emocje na wodzy
związek frazeologiczny; panować nad emocjami, kontrolować je
wejść w czyjąś skórę
związek frazeologiczny; wejść w czyjeś położenie
wejść w czyjeś buty
związek frazeologiczny; wejść w czyjeś położenie
zarzewie konfliktu
związek frazeologiczny; przyczyna konfliktu
zażegnać konflikt
załagodzić, stłumić konflikt.

źródło: epodreczniki.pl

wtorek, 2 czerwca 2020

Czytanie czy urządzenia multimedialne?



Mama czyta - wykorzystując pozytywny wpływ bajek na rozwój dziecka
     Żyjemy w świecie dominacji nowoczesnych technologii. Dzieci od najmłodszych lat są doskonale obeznane z mobilnymi urządzeniami, zwłaszcza z tabletami i smartfonami. Często szybciej uczą się obsługi pilota do telewizora niż mówienia. Nie jest to korzystny trend dla ich zdrowia psychicznego. Badania naukowe dowodzą, że zbyt długie oglądanie przez dzieci telewizji w ciągu dnia jest dla nich szkodliwe, ponieważ telewizja nie rozwija u dzieci logicznego myślenia i skraca przedział uwagi. Niedostosowanie pokazywanych na ekranie treści do wieku i zdolności percepcji u dziecka powoduje, że takie rozrywki zaczynają budzić lęk i niepokój.

W opozycji do grania w gry komputerowe i długiego oglądania telewizji stoi czytanie dzieciom książek. Dlaczego warto czytać książki swoim pociechom? Ponieważ pozwala to na przeciwstawianie się niepożądanym wpływom i licznym zagrożeniom, jakie płyną ze strony współczesnej cywilizacji w kierunku psychiki najmłodszych.
Czytanie dziecku książek na głos powinno stać się stałym rytuałem w naszych domach, ponieważ czytelnictwo jest czynnikiem, który pozwala korzystnie oddziaływać na osobowość dzieci. Rozbudza to wyobraźnię, pozwala kształtować kodeks moralny i etyczny, a także sprzyja poznawaniu świata. Czytając z dzieckiem książki, możemy z nim spędzać czas w najbardziej pożyteczny sposób. Przekazujemy najmłodszym swoje systemy wartości, rozwijamy ich uczucia wyższe i przygotowujemy do życia w społeczeństwie.
Rodzice powinni wiedzieć, że pozytywny wpływ bajek na rozwój dziecka jest trudny do przecenienia. Klasyka gatunku uczy tego, jak postępować w konkretnych sytuacjach. Morały zawarte w bajkach dla dzieci pozwalają na zrozumienie konsekwencji działania dziecka. Poza tym czytanie dziecku umożliwia zaspokojenie jego potrzeb psychicznych. Ma wymiar pedagogiczny i wychowawczy.

poniedziałek, 1 czerwca 2020

BAJKI JAKO UTWORY NIE TYLKO DLA DZIECI



Bajka jest jednym z najstarszych gatunków literackich, wywodzi się z tradycji ludowej wielu narodów. Pierwsze bajki powstawały w państwach starożytnych w Grecji i Rzymie. W Polsce mistrzami tego gatunku byli Ignacy Krasicki, Aleksander Fredro i Adam Mickiewicz, a największą popularnością cieszył się w czasach oświecenia. Bajka to krótki, najczęściej żartobliwy utwór dydaktyczny pisany wierszem. Jej bohaterami są najczęściej zwierzęta, ludzie, rzadziej rośliny lub przedmioty, wyposażone w pewne cechy jednoznaczne i niezmienne np. lis jest zawsze chytry, a wilk żarłoczny. Najbardziej jest rozpowszechniona forma bajki zwierzęcej, w której pod postaciami zwierząt kryją się cechy ludzkie. Przedstawione zwierzę jest alegorią określonych cech, np. lew – siły, zając – płochliwości, mrówka – pracowitości. Krótkie wydarzenia opowiedziane w bajkach zmierzają do wyraźnego finału, z którego płynie morał, czyli pouczenie sformułowane wprost lub wyraźnie zasugerowane. Nieraz morały nawiązują do starych przysłów albo stają się tak ważne, że zaczynają funkcjonować w oderwaniu od tekstów. Kto z nas nie powtarzał za Mickiewiczem, że: Prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie? Głównym celem bajki jest uczyć, bawić i wychowywać.
Oprócz wierszowanych form, można spotkać również bajki pisane prozą, to krótkie opowiadania o wyrazistej fabule, które skłaniają do refleksji i szukania odpowiedzi na nurtujące ludzkość pytania.

BAJKI - Adam Mickiewicz (KSIĄŻKA) - 6745570954 - oficjalne ...

Rozdziały:
1.       Razem jesteśmy silniejsi
2.      Pęknięcie w dzbanie
3.      Sprzątanie ulicy
4.      O pewnej cesarzowej i złotej rybce

Rozdział 1
Razem jesteśmy silniejsi

Tekst zawiera bajkę afrykańską „Wiązka patyków i stary człowiek” Michela Piquemala przedstawiającą mądrość przekazaną synom przez ojca.
Na łożu śmierci starzec wezwał do siebie siedmioro swoich dzieci. Wziął siedem małych patyków, zebrał je w jeden pęk, po czym kazał najstarszemu go złamać. Syn starał się to uczynić, lecz na próżno. Wszystkie dzieci próbowały, ale żadnemu się nie udało. Starzec wziął z powrotem pęk i rozdał każdemu z osobna po jednym patyku. I wtedy każdy mógł bez trudu złamać swoją część wiązki.
Jeśli jesteście rozdzieleni tak jak te kawałki drewna, widzicie, że łatwo można was złamać. Ale kiedy jesteście zjednoczeni, nikt wam nie może nic zrobić. Jeśli porywacie się samotnie na trudne zadanie, nie podołacie mu. Ale jeśli podejmiecie się go wszyscy razem, doprowadzicie je do celu. Tak przemówił starzec! A kiedy zszedł z tego świata, jego dzieci zawsze przypominały sobie jego naukę.

Rozdział 2
Pęknięcie w dzbanie

Tekst zawiera bajkę filozoficzną Michela Piquemala, przedstawiającą historię dwóch dzbanów.
Pewna stara chińska kobieta miała dwa wielkie dzbany na wodę i nosiła je na drążkach powieszonych na ramionach. Jeden z dzbanów miał pęknięcie, natomiast drugi był bez wady i zawsze utrzymał pełną porcję wody. Po długiej drodze starej kobiety od rzeki do domu, jeden z dzbanów był zawsze do połowy pusty. Całe dwa lata stara kobieta przynosiła do domu jeden dzban wypełniony po brzegi wodą, drugi natomiast do połowy pusty. Dobry dzban był oczywiście zawsze dumny ze swojego wyczynu. Biedny pęknięty dzban bardzo się wstydził własnej ułomności i trapiło go, że nie potrafi utrzymać wlanej w niego wody. Po dwu latach, które wydawały mu się straszne, rzekł do kobiety: „Bardzo się wstydzę za swoje pęknięcie, gdyż wycieka z niego woda po całej drodze do twojego domu”. Stara kobieta uśmiechnęła się: „Nie zauważyłeś, że po twojej stronie drogi kwitną kwiaty, a po drugiej stronie nie? Zasiałam po twojej stronie nasionka, gdyż wiedziałam o twoim pęknięciu i w ten sposób za każdym razem, gdy wracaliśmy do domu, podlewałeś je. Dzięki temu przez całe dwa lata mogłam zrywać te piękne kwiaty i przyozdabiać nimi stół. Gdybyś taki nie był, to piękno by nie istniało i nie zdobiło naszego domu”.

Rozdział 3
Sprzątanie ulicy

Tekst zawiera fragment książki Michela Ende pt.: „Momo, czyli osobliwa historia o złodziejach czasu i dziecku, które zwróciło ludziom skradziony im czas”. Beppo, Zamiatacz Ulic, opowiada przyjaciółce Momo o swojej pracy. Czy tylko?
— Widzisz, Momo – mówił na przykład – to jest tak: czasem człowiek ma przed sobą długą ulicę; myśli, że ona jest okropnie długa, że nikt nie poradzi sobie z tą pracą.
Przez chwilę w milczeniu spoglądał przed siebie, potem ciągnął:
— Wtedy człowiek zaczyna się śpieszyć. I śpieszy się coraz bardziej. Ile razy spojrzy, widzi, że nie ubywa przed nim ulicy. Więc wytęża się, zaczyna się bać, wreszcie nie może złapać tchu i ustaje. A ulica wciąż jeszcze biegnie przed nim. Tak nie można postępować.
Znów się zastanawiał. Potem ciągnął dalej:
— Nie wolno myśleć naraz o całej ulicy, rozumiesz? Trzeba myśleć tylko o następnym kroku, o następnym oddechu, o następnym machnięciu miotłą. I zawsze tylko o następnym.
I znowu zastanawiał się, zanim dodał:
— Wtedy to sprawia przyjemność; to jest ważne, wtedy wykonuje się dobrze swoją pracę. Tak powinno być.
I po dłuższej przerwie mówił:
— Nagle człowiek spostrzega, że krok po kroku zamiótł całą ulicę. Wcale nie zauważył, kiedy to zrobił, i nie stracił tchu.
Kiwnął głową i zakończył:
— To jest ważne.

Rozdział 4
O pewnej cesarzowej i złotej rybce

Przed wami jeszcze jedno spotkanie z fragmentem książki Michaela Ende, pt. „Momo, czyli osobliwa historia o złodziejach czasu i dziecku, które zwróciło ludziom skradziony im czas”. Tym razem bajkę opowie nam Gigi, ale mamy też dla was niespodziankę! W pewnym momencie tekst zostanie przerwany i będziecie musieli go dokończyć. Po tym czasie usłyszycie gong, a po nim prawdziwe zakończenie bajki. Pamiętajcie, żeby na końcu waszej opowieści znalazł się morał.
Cesarzowa Sztrapacja Augustyna prowadziła niezliczone wojny, aby obronić swoje cesarstwo od ataków Dragaczy i Wahaczy. Kiedyś, gdy znów podbiła te ludy, była tak rozgniewana na nie z powodu nieustannych napaści, iż zagroziła wycięciem ich w pień – chyba że król Xaxotraxolus odda jej za karę swoją złotą rybkę. W tych czasach bowiem, proszę państwa, złote rybki nie były jeszcze znane w tym kraju. Cesarzowa Sztrapacja jednak dowiedziała się od pewnego wędrowca, że ów król Xaxotraxolus ma niedużą rybkę, która po wyrośnięciu zamieni się w czyste złoto. Cesarzowa pragnęła więc koniecznie posiąść to osobliwe stworzenie. Król Xaxotraxolus śmiał się w kułak. Złotą rybkę, którą istotnie posiadał, ukrył pod swoim łóżkiem. Cesarzowej zaś posłał zamiast niej młodego wieloryba w wazie ozdobionej drogimi kamieniami. Cesarzowa była co prawda trochę zaskoczona wielkością zwierzęcia, bo wyobrażała sobie, że złota rybka jest mniejsza, ale powiedziała sobie: im większa, tym lepiej, bo kiedyś da więcej złota. Wprawdzie niepokoiło ją, że ta złota rybka nie lśni ani trochę złotem, jednak poseł króla Xaxotraxolusa wyjaśnił jej, że rybka zamieni się w złoto dopiero kiedy wyrośnie – nie wcześniej. Konieczne jest zatem, aby nie zakłócać niczym jej rozwoju. I królowa zadowoliła się tym wyjaśnieniem. Młoda ryba rosła z dnia na dzień i pochłaniała olbrzymie ilości pożywienia. Ale cesarzowa Sztrapacja nie była przecież uboga, więc ryba dostawała tyle, ile mogła strawić, robiła się gruba i tłusta. Wkrótce już waza okazała się dla niej za mała. „Im większa, tym lepiej”– powiedziała znowu cesarzowa i rozkazała przenieść rybę do swojej wanny. Jednakże niewiele czasu minęło, a ryba nie mieściła się już w wannie. Rosła i rosła. Teraz trzeba było przenieść ją do basenu kąpielowego. Transport jej był dość trudny, bo ryba ważyła już tyle, ile waży wół. Cesarzowa co dzień przesiadywała godzinami na obrzeżu basenu i przyglądała się, jak ryba rośnie. Myślała tylko o mnóstwie złota, bo, jak wiadomo, prowadziła luksusowe życie, więc nigdy nie miała dosyć pieniędzy. „Im większa, tym lepiej” – coraz to mruczała cesarzowa pod nosem. Zdanie to zostało ogłoszone jako ogólna wytyczna i spiżowymi literami wypisane na wszystkich gmachach państwowych. W końcu jednak rybie zrobiło się za ciasno i w cesarskim basenie.
TERAZ PORA NA DALSZY CIĄG BAJKI OPOWIEDZIANEJ PRZEZ WAS. POLICZĘ W MYŚLACH DO 10, A PO TYM CZASIE POPROSZĘ KOGOŚ O DOKOŃCZENIE BAJKI.
GONG PO MINUCIE
POSŁUCHAJMY, JAK NAPRAWDĘ SKOŃCZYŁA SIĘ BAJKA.
Wtedy cesarzowa rozkazała wznieść […] olbrzymie, okrągłe akwarium, napełnione po brzegi wodą i ryba mogła wreszcie rozprostować się w nim wygodnie.
Teraz cesarzowa raczyła osobiście przesiadywać w dzień i w noc przy akwarium. Obserwowała, czy ryba zamienia się już w złoto. Nie ufała bowiem nikomu – ani swoim niewolnikom, ani krewnym i bała się, że ktoś mógłby ukraść jej rybę. Siedziała więc tam, chudła z lęku i zmartwienia coraz bardziej, ani na chwilę nie przymykała oczu i czuwała nad rybą, która wesoło pluskała w akwarium i ani myślała zamienić się w złoto. Coraz bardziej też cesarzowa zaniedbywała sprawy państwowe. Właśnie na to czekali Dragacze i Wahacze. Pod przewodem króla Xaxotraxolusa podjęli ostatnią kampanię i w mgnieniu oka zajęli całe cesarstwo. Nie spotkali w swym pochodzie ani jednego żołnierza, a ludności i tak było wszystko jedno, kto nią włada. Kiedy cesarzowa Sztrapacja dowiedziała się wreszcie o całej tej sprawie, wykrzyknęła znane słowa: „Biada mi! O, że też...”.
Dokończenia, niestety, historia nam nie przekazała. Pewne natomiast jest, że cesarzowa rzuciła się do akwarium i utonęła obok ryby, która stała się grobem jej wszystkich nadziei.
Król Xaxotraxolus zaś kazał dla uczczenia zwycięstwa zarżnąć wieloryba i cała ludność przez tydzień jadła smażone filety. Widzicie więc, państwo, dokąd może prowadzić łatwowierność!

Podsumowanie

Bajki kryją w sobie wiele mądrości życiowych, mówią o sprawach ważnych w sposób prosty
i obrazowy. Mogą mieć 
morał wyrażony wprost lub zapraszać odbiorcę do sformułowania przesłania płynącego z tekstu. Teksty bajek są lapidarne i dzięki temu łatwiej je zapamiętać;
Bajki możemy spotkać w każdej kulturze, np.: polskiej, hinduskiej, chińskiej, uzbeckiej, niemieckiej. Wyrażają one 
uniwersalne prawdy, ważne dla każdej zbiorowości.

Słowniczek

Alegoria
(gr. allegoria – mówię w przenośni, obrazowo) postać, motyw, fabuła mająca poza znaczeniem dosłownym stały, jedyny, umowny sens przenośny np. lis jest przebiegły, osioł uparty.
Bajka
krótki utwór, w którym przedstawieni bohaterowie i zdarzenia mają służyć pouczeniu.
Kontrast
(fr. contraste) sprzeczność, przeciwieństwo między przedstawionymi zjawiskami, przedmiotami.
Lapidarny
(łac.lapidarius – odnoszący się do kamieni) zwięzły, dosadny, krótki, wyrazisty, treściwy.
Michael Ende
(1929–1995) pisarz niemiecki. Autor wielu utworów dla dzieci. Najsłynniejsze z nich to Momo, czyli osobliwa historia o złodziejach czasu i dziecku, które zwróciło ludziom skradziony im czasNiekończąca się historiaKuba Guzik i maszynista ŁukaszKuba Guzik i Dzika Trzynastka. Utwory literackie Michaela Endego zostały przetłumaczone na ponad 40 języków. W 1981 pisarz otrzymał Nagrodę Janusza Korczaka (przyznawaną przez Międzynarodową Unię na Rzecz Książki dla Młodzieży), a rok później została przyznana mu międzynarodowa nagroda Lorenzo il Magnifico.
Morał
(łac. moralis – dotyczący obyczajów) końcowy, pouczający wniosek, który można wyciągnąć z jakiegoś wydarzenia lub sytuacji, tłumaczący sens opisanych w utworze literackim wydarzeń.
Pouczenie
wskazówka dotycząca postępowania, mająca często charakter upomnienia.
Uniwersalny
(łac. universalis – powszechny, ogólny), ponadczasowy, aktualny, dający się zastosować do różnych celów.

źródło: epodreczniki.pl